De wereld teelt meer koffie dan ze drinkt: wordt je pak nu goedkoper?
Inhoudsopgave
Wat de ICO precies meldt
De samengestelde prijsindicator van de ICO, een soort gemiddelde van alle soorten koffie op de wereldmarkt, kwam in september uit op 262,18 dollarcent per pond. In augustus was dat nog 287,29 dollarcent. Alle vier de hoofdgroepen die de organisatie volgt werden goedkoper. Colombiaanse arabica zakte 8,1 procent, Braziliaanse arabica bijna 10 procent en robusta 7,3 procent.
De belangrijkste reden is Brazilië. De oogst daar was eind augustus vrijwel binnen, volgens het adviesbureau Safras & Mercado voor 97 procent. Het Braziliaanse oogstbureau CONAB verhoogde op 24 september zijn schatting naar een record van 67,6 miljoen zakken. Ook de export liep hard. In augustus verscheepte de wereld 14,6 procent meer koffie dan een jaar eerder, met robusta uit Azië en Braziliaanse koffie als grootste stijgers.
Voor het hele koffiejaar 2025-26, dat loopt van oktober tot en met september, verwacht de ICO een productie van 183,6 miljoen zakken, 4,4 procent meer dan het jaar ervoor. Het verbruik schat de organisatie juist iets lager in, op 180,6 miljoen zakken. Na vier jaar met tekorten ontstaat zo een klein overschot.
Waarom de prijs niet gewoon blijft zakken
Drie miljoen zakken klinkt als een berg koffie, maar het is nog geen twee procent van wat de wereld in een jaar drinkt. Een paar tegenvallers zijn genoeg om dat overschot weg te poetsen. De ICO noemt er zelf twee. De onzekerheid rond El Niño, het weerfenomeen dat droogte kan brengen in Azië en Zuid-Amerika, en de lage voorraden gecertificeerde arabica in de pakhuizen van de beurs. Over die dreiging schreven we eerder al in ons stuk over een mogelijk recordsterke El Niño.
Daar komt bij dat de Braziliaanse oogst niet overal even mooi is. Regen tijdens het plukken drukte de kwaliteit, waardoor de beschikbaarheid per kwaliteitsklasse ongelijk is. En zelfs de week na het rapport schoot arabica alweer omhoog, omdat Colombia minder oogstte dan verwacht. Een overschot op papier betekent dus niet dat elke boon goedkoper wordt.
Wanneer je het in de winkel merkt
Dat is de vraag die er voor jou toe doet, en het eerlijke antwoord is dat het tijd kost. Branders en grote koffiemerken kopen hun groene bonen maanden vooruit en dekken zich in tegen prijsschommelingen. De koffie die nu in het schap staat, is vaak gekocht toen de prijs nog hoger lag. Een daling op de beurs zie je daardoor pas met flinke vertraging terug, en meestal minder sterk dan de beurs zelf beweegt. Ook verpakking, branden, transport en loon zitten in de prijs van een pak, en die worden niet goedkoper.
Bij robusta, de boon in veel goedkopere melanges en oploskoffie, werkt een daling sneller door dan bij specialtykoffie van een kleine branderij. Daar is de beursprijs maar een deel van wat de brander betaalt, zeker als hij rechtstreeks met boeren handelt. Hoe dat zit, lees je in ons stuk over de recordexport uit Brazilië van vorige week.
Wij verwachten daarom geen plotselinge prijsval in de supermarkt. Wel is de kans kleiner dat merken de komende maanden opnieuw verhogen, en zullen aanbiedingen vaker terugkomen. Na jaren waarin elke maand duurder leek dan de vorige, is dat al een verandering.
Wachten met inslaan of niet?
Ons advies is om gewoon te kopen wat je nodig hebt. Wie nu hamstert omdat de prijs daalt, of juist wacht op een veel lagere prijs, wint er weinig mee. Koffie is geen product om lang te bewaren. Bonen verliezen na een paar weken open al merkbaar geur, en gemalen koffie gaat nog sneller. Een voorraad van een half jaar betekent dat je het grootste deel daarvan minder lekker drinkt.
Een paar praktische tips.
- Sla bij een aanbieding hooguit in wat je in een maand of twee opdrinkt, en bewaar ongeopende pakken koel en donker.
- Koop je bonen bij een branderij, let dan meer op de branddatum dan op een paar procent prijsverschil.
- Drink je veel melanges met robusta of capsules, dan merk je een daling waarschijnlijk het eerst. Houd daar de folders in de gaten.
De ICO zelf houdt een slag om de arm. Het overschot is klein en het weer in Brazilië en Vietnam blijft de grote onbekende. Wie in maart wil weten waar de prijs naartoe gaat, kijkt naar de bloei in Brazilië en de regen in Azië, niet naar dit ene rapport.
