Biologische robusta uit Vietnam: wat de topman van Lavazza er kwam doen
Inhoudsopgave
Wat er in Gia Lai gebeurde
De plantage ligt in de provincie Gia Lai, ten zuiden van de oude vulkaan Ham Rong, op ongeveer 750 meter hoogte. De grond is er rijk aan basalt, vulkanisch gesteente dat koffieboeren in de streek als een voordeel zien. Het Vietnamese bedrijf Vinh Hiep werkt er met boerenfamilies samen aan betere teelt, aan traceerbaarheid en aan wat in de sector fine robusta heet, robusta die op kwaliteit wordt geteeld en beoordeeld in plaats van op volume.
De delegatie van Lavazza kreeg een rondleiding, plantte samen met Vinh Hiep koffiestruiken en de financieel directeur plukte zelf bessen. Wat er niet in het bericht staat, is net zo belangrijk. Er wordt geen inkoopcontract genoemd, geen nieuw product en geen hoeveelheid. Het is een bezoek, met een duidelijke boodschap uit Vietnam. Het land wil af van het imago van leverancier van goedkope bulkkoffie, en een bezoek van een van de grootste Europese branders past daar goed in.
Wat biologisch betekent bij koffie
Biologische koffie wordt geteeld zonder kunstmest en zonder chemische bestrijdingsmiddelen. In de Europese Unie is biologisch een beschermd begrip. Volgens de Europese Commissie mag het groene EU-logo met het blad van sterren alleen op producten die door een erkende controle-instantie zijn gecertificeerd en voor minstens 95 procent uit biologische ingrediënten bestaan. Naast het logo moet een code van die controle-instantie staan, en of de grondstoffen uit EU-landbouw of niet-EU-landbouw komen. Bij koffie staat daar vrijwel altijd niet-EU-landbouw, want binnen de EU wordt nauwelijks koffie geteeld.
Daar zit voor jou als koper meteen een handig herkenningspunt. Een zak waar alleen “natuurlijk” of “duurzaam” op staat, is niet biologisch. Zie je het EU-blad met een code, dan is er gecontroleerd. Of een plantage die zichzelf biologisch noemt ook zo’n certificaat heeft voor de Europese markt, staat niet in het bericht over Vinh Hiep.
Waarom biologische robusta zeldzaam is
Robusta is in Vietnam groot geworden als massaproduct. Het bericht van VNA zegt het zelf: Vietnam concurreerde lang op productiecapaciteit en exportvolume. Robusta verdwijnt meestal naamloos in melanges, pads en oploskoffie, waar de prijs per kilo de doorslag geeft. Biologisch telen vraagt meer werk en controle, en dat verdient een boer alleen terug als een koper er meer voor betaalt. Bij arabica, waar herkomst en smaak al lang een verkoopargument zijn, lukt dat makkelijker dan bij een boon die vooral om zijn prijs wordt gekocht.
Dat verandert langzaam. Vietnam werkt ook aan een herkenbaar herkomstlabel voor zijn robusta, waarover we schreven in ons stuk over een herkomstpaspoort voor robusta. En de Europese ontbossingswet dwingt branders om precies te weten van welk perceel hun bonen komen. Een plantage die al werkt met traceerbaarheid en vaste boerenfamilies, heeft daar een voorsprong.
Komt het in het Nederlandse schap?
Niet morgen, en niet onder de naam Vinh Hiep. Wel verkoopt Lavazza in Nederland al biologische koffie, in de ¡Tierra!-lijn. Op de Nederlandse site van Lavazza zie je dat die vooral uit arabica bestaat. Eén biologische melange met bonen uit Cuba combineert arabica met robusta, die Lavazza zelf omschrijft als verfijnd, met tonen van chocolade en gebrande granen. Ook die is in bonen en gemalen te koop. Biologische robusta is dus geen onbekend terrein voor het merk, maar wel een kleine niche.
Wij lezen het bezoek vooral als een teken van richting. Grote branders willen robusta die ze kunnen herleiden en die aan Europese regels voldoet, en Vietnamese telers willen meer verdienen dan de bulkprijs. Als die twee elkaar vinden, zie je dat eerder terug in een melange met een herkomst op het etiket dan in een aparte zak bio-robusta. Wie nu al biologische koffie met robusta zoekt, let op het EU-blad en op de samenstelling achterop de verpakking. Lavazza deed eerder ook van zich spreken met koffietabs zonder capsule, dus een nieuwe lijn uit Vietnam zou niet vreemd zijn. Maar zolang er geen contract is gemeld, blijft dat speculeren.
